Bruno, ailesiyle birlikte yaşayan, yaşına göre oldukça zeki ve etrafını iyi gözlemleyebilen dokuz yaşında bir çocuktur. Ablası ve kendi tabiriyle umutsuz vaka olan Gretel ile çok iyi anlaşamasalar da şehirdeki ve evdeki yaşamından memnundur. Ancak, ülkeyi yöneten Fury, babasına yeni bir görev verir ve Bruno, ailesi ile birlikte Berlin’den taşınmak zorunda kalır.

Taşındıkları yeni yerden hiç memnun olmayan Bruno, şehirdeki yaşamını ve arkadaşlarını özler. Burada, yani Out-With`te, Berlin’deki hareketli yaşamdan ve eğlenceden eser yoktur. Etrafta yalnızca briyantin sürülmüş saçlarıyla ve şık üniformalarıyla gezen onlarca asker vardır. Babası da bu askerlere kumandan olması için görevlendirilmiştir.

Taşınma konusunu anne ve babasıyla birkaç kez tartıştıktan sonra, Bruno etrafını keşfetmeye ve Out-With`teki yaşama ayak uydurmaya karar verir. İlk olarak, demir ve dikenli tellerin ardında üniformalı insanlarla birlikte çizgili pijamalar giyen pek çok insan olduğunu fark eder. Bu insanların kimi gruplar halinde bir yere gitmektedir, kimiyse el arabalarıyla bir şeyler taşımaktadır. Uzaktan görebildiği kadarıyla, üniformalı olanların verdiği komutların ardından pijamalı olanlar belirli yerlerde toplanmakta veya etrafa dağılarak kaçışmaktadır.

Bruno, bu insanların kim olduğunu ve neden orada olduklarını merak etmeye başlar. Babasının yanına gider ve o insanların bildikleri manada insanlar olmadığı yanıtını alır. Kumandanın bu yanıtı, Bruno’nun merakını gidermez. Annesi ve babasının yasağına rağmen, tellerin yakınlarında gezerek Out-With`teki keşiflerini sürdürmeye devam eder. Büyüdüğünde, tıpkı kitaplarda okuduğu gibi büyük bir kaşif olacağına inanmaktadır.

Bu keşifleri yaptığı sırada, tellerin diğer tarafında, grubunda çıkan kavgalardan uzak durmaya çalışan Shmuel ile tanışır ve onunla kısa zamanda büyük bir arkadaşlık kurar. Bruno, her gün Shmuel’i görmek ve onunla sohbet etmek için can atmaktadır. Bir yandan da, Yahudi kelimesinin ne anlama geldiğini, Shmuel ve diğer insanların neden tellerin diğer tarafında olduğunu ve üniformalı adamların onlara neler yaptığını anlamaya başlar.

Out-With, yani Auschwitz Toplama Kampı, yaklaşık 1.1 milyon Yahudi`nin Nazi Almanyası tarafından katledildiği, geçtiğimiz yüzyılın en büyük dramlarından birine sahne oldu. Bu insanların büyük bir kısmı, gaz odalarında boğularak yaşamını yitirdi. Gaz odalarına gönderilmeyecek kadar ‘şanslı’ olanlar ise; açlık, bakımsızlık, kötü muamele ve çeşitli tıbbi deneyler sebebiyle hayatlarını kaybetti. Auschwitz ile birlikte, Treblinka, Sobibor, Belzec ve Chelmov gibi pek çok toplama kampında yaklaşık 6 milyon Yahudi, Nazi rejiminin yarattığı nefretin sonucunda büyük bir soykırıma uğradı.

Soykırım sürecinde aktif olarak görev almış üniformalıların bir kısmı Nuremberg yargılamaları sonucu idam edilse de, büyük bir kısmı işledikleri suçlara oranla kısa süreli hapis cezaları aldı. Bir kısım ise yaşanan vahşette doğrudan yer almadıkları öne sürülerek bu davalardan herhangi bir ceza almadı. Soykırımdan sağ kurtulan Yahudiler, bugün halen çeşitli mahkemelerde bu kişilerin gereken cezaları almaları için mücadele etmektedir.*

Yazar John Boyne, pek çok ödülle taçlandırılan Çizgili Pijamalı Çocuk kitabında, babası Auschwitz Toplama Kampı`na komutan olarak atanan Bruno`nun bakış açısıyla, kampta yaşanan bu dramı bütün çıplaklığıyla gözler önüne seriyor. Bir çocuk kitabı olarak kabul edilse de, Çizgili Pijamalı Çocuk, hikayesi ve mesajıyla tüm yetişkinlerin okuması ve anlaması gereken bir başyapıt olarak karşımıza çıkıyor.

Boyne`un kitaptaki son cümlesinde de söylediği gibi, umuyoruz ki bu çağda ve bu zamanda bir daha asla böyle bir şey olmayacak.

*Bonus: Auschwitz`in Muhasebecisi adlı belgeseli Netflix üzerinden izleyebilir ve soykırım mağdurlarının mücadelesinin bir bölümüne tanıklık edebilirsiniz.